Αναγνώστες

Παρασκευή, 5 Αυγούστου 2016

20 ΑΓΝΩΣΤΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΜΕ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ



Ακολουθούν 20 (είκοσι) άγνωστα κείμενα αρχαίων ελληνικών με παρατηρήσεις για εξάσκηση των υποψηφίων της Ομάδας Προσανατολισμού Ανθρωπιστικών Σπουδών. Καλή εξάσκηση!

1. ΑΙΣΧΙΝΗΣ, Περί της Παραπρεσβείας, 1

δομαι μν, νδρες θηναοι, θελσα μου μετ' ενοας κοσαι λγοντος, πολογιζομνους τ τε μγεθος το κινδνου κα τ πλθος τν ατιν πρς ς πολογσασθα με δε, κα τς τχνας κα τς κατασκευς το κατηγρου κα τν μτητα, ς τλμησε παρακελεσασθαι πρς νδρας μωμοκτας τν ντιδκων μοως μφοτρων κοσεσθαι το κινδυνεοντος φωνν μ πομνειν.
[2] καὶ ταῦτ' εἶπεν οὐ δι' ὀργήν: οὐδεὶς γὰρ τῶν ψευδομένων τοῖς ἀδίκως διαβαλλομένοις ὀργίζεται, οὐδ' οἱ τἀληθῆ λέγοντες κωλύουσι λόγου τυχεῖν τὸν φεύγοντα: οὐ γὰρ πρότερον ἡ κατηγορία παρὰ τοῖς ἀκούουσιν ἰσχύει, πρὶν ἂν ὁ φεύγων ἀπολογίας τυχὼν ἀδυνατήσῃ τὰς προειρημένας αἰτίας ἀπολύσασθαι.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

δομαι : παρακαλώ, ἡ αἰτία : η κατηγορία, αἱ τέχναι : τεχνάσματα, πανουργίες, ἡ κατασκευή : επινόηση, ο ψευδής ισχυρισμός παρακελεομαι : συμβουλεύω, παροτρύνω, ὁ φεύγων : ο κατηγορούμενος, ἀδυνατῶ : δεν μπορώ, ἀπολύομαι τά αἰτίας : ανασκευάζω, αποκρούω τις κατηγορίες

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

δομαι : ΕΑ
θελσαί : α΄πληθ. ενεστώτα οριστικής
κοσαι : ΧΑ
λγοντος : μετοχή παθητικού αορίστου στη δοτική πληθυντικού του αρσενικού γένους
τλμησε : ΕΑ
πομνειν : ΧΑ
μωμοκτας : αντίστοιχος τύπος του μέλλοντα
κινδυνεοντος : β΄πληθυντικό παρακειμένου οριστικής
παρακελεσασθαι : ΧΑ
εἶπεν : β΄ενικό προστακτικής ίδιου χρόνου, ίδιας φωνής
ψευδομένων : ΧΑ
διαβαλλομένοις : β΄ενικό προστακτικής αορίστου β΄ ίδιας φωνής
τυχεῖν : γ΄  πληθ. ευκτικής μέλλοντα
φεύγοντα : απαρεμφατα μέλλοντα και αορίστου β
ἀκούουσιν : ΧΑ
προειρημένας : ΧΑ
μν, μου, ς, ς, οὐδεὶς :  κλίση στο ίδιο γένος ή πρόσωπο
νδρες, ενοας, μγεθος, πλθος, τχνας, μτητα, φωνν, τἀληθῆ, τοῖς ἀκούουσιν  :  πλάγιες πτώσεις άλλου αριθμού
οὐδεὶς γὰρ τῶν ψευδομένων τοῖς ἀδίκως διαβαλλομένοις ὀργίζεται : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση : α) Ὁ ῥήτωρ λέγει ὅτι… β) Ὁ ῥήτωρ λέγει + ειδ. απαρ. γ) Ὁ ῥήτωρ ἔγνω +κατηγορηματική μετοχή


2. Ξενοφώντος Ελληνικά, 5, 1, 32

[32] κοοντες ον τατα ο π τν πλεων πρσβεις πγγελλον π τς αυτνκαστοι πλεις. κα ο μν λλοι παντες μνυσαν μπεδσειν τατα, ο δ Θηβαοι ξουν πρ πντων Βοιωτν μνναι. δ γησλαος οκ φη δξασθαι τος ρκους, ἐὰν μ μνωσιν, σπερ τ βασιλως γρμματα λεγεν, ατονμους εναι κα μικρν κα μεγλην πλιν. ο δ τν Θηβαων πρσβεις λεγον τι οκ πεσταλμνα σφσι τατ' εη. τε νυν, φη γησλαος, κα ρωττε: παγγλλετε δ' ατος κα τατα, τι ε μ ποισουσι τατα, κσπονδοι σονται. ο μν δ χοντο.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

καστος : ο καθένας  ὄμνυμι : ορκίζομαι    μπεδόω, ῶ=τηρώ σταθερά   ξιόω, = αξιώνω, έχω την αξίωση   τ βασιλως γρμματα =η επιστολή του βασιλιά(των Περσών)   πιστέλλω=διατάζω, δίνω εντολή   κσπονδος=παραβάτης των σπονδών, της συμφωνίας(σπονδαί=συμφωνία, αλλά σπονδή=θυσία, σπονδή)   οἴχομαι=έχω φύγει,  φεύγω, αναχωρώ   


ΑΣΚΗΣΕΙΣ

1)Να γραφούν οι ζητούμενοι τύποι:
κοοντες, πγγελλον, μνυσαν : Χ.Α.
ξουν : γ΄ενικό ενεστώτα όλων των εγκλίσεων στην ίδια φωνή
δξασθαι : β΄πληθ. παρακειμένου και υπερσυντελίκου οριστικής μέσης φωνής
λεγεν : Χ.Α.
εναι : β΄ενικό προστακτικής
πεσταλμνα εη : Χ.Α.
τε : το ίδιο πρόσωπο στον άλλο αριθμό
ρωττε : Ε.Α.
χοντο : το αντίστοιχο πρόσωπο του ενεστώτα
2)τατα, πρσβεις, παντες, γρμματα, πλιν, σφσι : την ίδια πτώση του άλλου αριθμού
3)ἐμπεδσειν, δξασθαι, εναι : να αναγνωρισθούν τα απαρέμφατα και να βρεθεί το υποκείμενό τους
4)ὅτι οκ πεσταλμνα σφσι τατ' εη : να αναγνωρισθεί η πρόταση(είδος, συντ.θέση, εισαγωγή, εκφορά) και να μεταφερθεί στον ευθύ λόγο.
5)ἀπαγγλλετε δ' ατος κα τατα, τι ε μ ποισουσι τατα, κσπονδοι σονται : να βρεθεί και να αναγνωρισθεί ο υποθετικός λόγος. Η περίοδος να μεταφερθεί στον ευθύ λόγο.


3. Αισχίνη, Κατά Τιμάρχου, 6-7

[6] προσήκειν δὲ ἔγωγε νομίζω, ὅταν μὲν νομοθετῶμεν, τοῦθ᾽ ἡμᾶς σκοπεῖν, ὅπως καλῶς ἔχοντας καὶ συμφέροντας νόμους τῇ πολιτείᾳ θησόμεθα, ἐπειδὰν δὲ νομοθετήσωμεν, τοῖς νόμοις τοῖς κειμένοις πείθεσθαι, τοὺς δὲ μὴ πειθομένους κολάζειν, εἰ δεῖ τὰ τῆς πόλεως καλῶς ἔχειν.  σκέψασθε γάρ, ὦ ἄνδρες Ἀθηναῖοι, ὅσην πρόνοιαν περὶ σωφροσύνης ἐποιήσατο ὁ Σόλων ἐκεῖνος, ὁ παλαιὸς νομοθέτης, καὶ ὁ Δράκων καὶ οἱ κατὰ τοὺς χρόνους ἐκείνους νομοθέται. [7] πρῶτον μὲν γὰρ περὶ τῆς σωφροσύνης τῶν παίδων τῶν ἡμετέρων ἐνομοθέτησαν, καὶ διαρρήδην ἀπέδειξαν, ἃ χρὴ τὸν παῖδα τὸν ἐλεύθερον ἐπιτηδεύειν, καὶ ὡς δεῖ αὐτὸν τραφῆναι, ἔπειτα δεύτερον περὶ τῶν μειρακίων, τρίτον δ᾽ ἐφεξῆς περὶ τῶν ἄλλων ἡλικιῶν, οὐ μόνον περὶ τῶν ἰδιωτῶν, ἀλλὰ καὶ περὶ τῶν ῥητόρων. καὶ τούτους τοὺς νόμους ἀναγράψαντες ὑμῖν παρακατέθεντο, καὶ ὑμᾶς αὐτῶν ἐπέστησαν φύλακας.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

προσήκει : ταιριάζει, πρέπει   σκοπέω, ῶ, σκοποῦμαι : εξετάζω, ερευνώ  κολάζω : τιμωρώ   διαρρήδην : ρητά και κατηγορηματικά, σαφώς  ἐπιτηδεύω : καταγίνομαι με κάτι, ασχολούμαι με κάτι (ἐπιτήδευμα:ασχολία, επάγγελμα)  τό μειράκιον : ο νέος   ἐφεξῆς : στη συνέχεια, έπειτα, διαδοχικά  ῥήτορες : οι δημοσία αγορεύοντες, οι πολιτικοί ή οι δικηγόροι  ἀναγράφω : αναγράφω σε στήλη και δημοσιεύω  παρακατατίθημι, παρακατατίθεμαι : παραδίδω κάτι σε κάποιον να το φυλά, εμπιστεύομαι κάτι σε κάποιον  ἐφίστημι + αιτ+ αιτ: τοποθετώ, διορίζω κάποιον ως…

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

νομίζω : απαρέμφατα όλων των χρόνων ίδιας φωνής
νομοθετῶμεν : Ε.Α.
θησόμεθα : Χ.Α.
πείθεσθαι : β΄ενικό όλων των εγκλίσεων παρακειμένου ίδιας φωνής
ἔχειν : να κλιθεί η προστακτική ενεστώτα και αορίστου β΄ ίδιας φωνηής
ἐποιήσατο : να κλιθεί ο ενικός αριθμός του παρατατικού
ἀπέδειξαν :Χ.Α.
ἀναγράψαντες : Χ.Α.
παρακατέθεντο : Ε.Α.
ἐπέστησαν : απαρέμφατα και μετοχές ενεστώτα και αορίστου β΄της ίδιας φωνής
νόμοις, πόλεως, ἄνδρες, Σόλων, Δράκων, παίδων, ῥητόρων, φύλακας : να γραφούν οι πλάγιες πτώσεις και των δύο αριθμών
καλῶς , πρῶτον, παλαιὸς : να γραφούν οι αντίστοιχοι τύποι στους άλλους βαθμούς
ὅπως καλῶς ἔχοντας καὶ συμφέροντας νόμους τῇ πολιτείᾳ θησόμεθα : να μεταφερθεί η πρόταση στον ευθύ λόγο
ὅταν μὲν νομοθετῶμεν : να μετατραπεί η πρόταση σε μετοχή

4. ’Ανδοκίδου, Περὶ τῆς ἑαυτοῦ καθόδου, 13-15

Εὐθὺς δὲ παραστάς μοι Πείσανδρος «ἄνδρες» ἔφη «βουλευταί, ἐγὼ τὸν ἄνδρα τοῦτον ἐνδεικνύω ὑμῖν σῖτόν τε εἰς τοὺς πολεμίους εἰσαγαγόντα». Καὶ τὸ πρᾶγμα ἤδη πᾶν διηγεῖτο ὡς ἐπέπρακτο. ’Εν  δὲ τῷ τότε τὰ ἐναντία φρονοῦντες δῆλοι ἦσαν ἤδη οἱ ἐπὶ στρατιᾶς ὄντες τοῖς τετρακοσίοις. Κἀγώ θόρυβος γὰρ δὴ τοιοῦτος ἐγίγνετο τῶν βουλευτῶν καὶ ἐπειδὴ ἐγίγνωσκον ἀπολούμενος, εὐθὺς προσπηδῶ πρὸς τὴν ἑστίαν καὶ λαμβάνομαι τῶν ἱερῶν. Ὅπερ μοι καὶ πλείστου ἄξιον ἐγένετο ἐν τῷ τότε· εἰς γὰρ τοὺς θεοὺς ἔχοντα ὀνείδη οὗτοί με μᾶλλον τῶν ἀνθρώπων ἐοίκασι κατελεῆσαι, βουληθέντων τε αὐτῶν ἀποκτεῖναί με οὗτοι ἦσαν οἱ διασώσαντες.


ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

παρίσταμαί τινι : στέκομαι δίπλα σε κάποιον   ἐνδεικνύω τινά+κτγ μτχ : καταγγέλλω κάποιον ότι…   οἱ ἐπὶ στρατιᾶς : οι επικεφαλής του στρατού    πλείστου ἄξιον ἐγένετο: με βοήθησε περισσότερο από καθετί    εἰς τοὺς θεοὺς ἔχω ὀνείδη: προσβάλλω τους θεούς ἔοικα +απαρ : μοιάζω, φαίνομαι ότι (κατ-)ελεῶ : λυπάμαι

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

εἰσαγαγόντα :  β΄ενικό όλων των εγκλίσεων του ιδίου χρόνου στην ίδια φωνή
ἔφη :  γ΄ ενικό προατσκτικής του ενεστώτα
παραστάς: β΄ ενικό πρόσωπο ενεστώτα και αο­ρίστου β΄ σε όλες τις εγκλίσεις.
ἀπολούμενος: ΧΑ
ἐπέπρακτο :  γ΄ πληθυντικό όλων των εγκλίσεων του Παρακειμένου της ίδιας φωνής
ἐγίγνωσκον, ἐπέπρακτο: το ίδιο πρόσωπο σε όλους τους χρόνους της οριστικής.
λαμβάνομαι :  απαρέμφατα όλων των χρόνων στη μέση και παθητική φωνή
Να βρεθούν οι αναφορικές και δεικτικές αντωνυμίες του κειμένου και να γραφούν τα τρία γένη τους στον αριθμό και την πτώση που βρίσκονται.
πλείστου, μᾶλλον: ΑΤΑΒ
«ἄνδρες βουλευταί, ἐγώ τόν ἄνδρα τοῦτον ἐνδεικνύω ὑμῖν σῖτόν τε εἰς τοὺς πολεμίους εἰσαγαγόντα καὶ κωπέας»: Να μετατραπεί ο ευθύς λόγος σε πλάγιο με εξάρτηση το ρήμα Ὁ ῥήτωρ εἶπεν.
ἐπειδὴ ἐγίγνωσκον ἀπολούμενος : να μετατραπεί η δευτερεύουσα πρόταση σε μετοχή.

5. Δημοσθένους, Υπέρ των Μεγαλοπολιτών, 4-5

οκον οδ' ν ες ντεποι ς ο συμφρει τ πλει κα Λακεδαιμονους σθενες εναι κα Θηβαους τουτουσ. στι τονυν ν τινι τοιοτ καιρ τ πργματα νν, ε τι δε τος ερημνοις πολλκις παρ' μν λγοις τεκμρασθαι, στε Θηβαους μν ρχομενο κα Θεσπιν κα Πλαταιν οκισθεισν σθενες γενσθαι, Λακεδαιμονους δ', ε ποισονται τν ρκαδαν φ' αυτος κα Μεγλην πλιν ναιρσουσι, πλιν σχυρος γενσεσθαι. σκεπτον τονυν μ πρτερον τοσδε γενσθαι φοβερος κα μεγλους ἐάσωμεν 'κενοι μικρο γεγενσονται, κα λθωσιν μς πλεονι μεζους ο Λακεδαιμνιοι γενμενοι σ τος Θηβαους λττους συμφρει γενσθαι.


ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

ντιλέγω  ή ἀνταγορεύω = διαφωνώ, έχω /διατυπώνω αντίρρηση, αρνούμαι     τεκμαίρομαι = συμπεραίνω, κρίνω, αποδεικνύω    οκίζω = ιδρύω αποικία, κατοικίζω, εγκαθιστώ κατοίκους     ναιρέω, ῶ (πόλιν)=καταλαμβάνω, καταστρέφω      σκεπτέον (από το σκοπέω, ῶ ἠ σκοπέομαι, οῦμαι) = αυτό που πρέπει να εξετασθεί, να ληφθεί υπόψη ἐάω, ῶ =αφήνω, επιτρέπω

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

ες, τ πλει, τουτουσί, τοιοτ, μν, αυτος, λττους, μεγλους : να κλιθούν
σθενες, σχυρος, λττους, φοβερος, μεγλους, μικροὶ, πλεονι, πρτερον :ΑΤΑΒ
ντεποι, συμφρει, τος ερημνοις, ποισονται, ναιρσουσι, γενσεσθαι, ἐάσωμεν , λθωσιν,  γενσθαι :Χ.Α.
ντεποι : β΄ενικό προστακτικής όλων των χρόνων στην ίδια φωνή
συμφρει : Ε.Α. στο ίδιο πρόσωπο του αορίστου β΄
ποισονται : β΄πληθ. προστακτικής όλων των χρόνων της Μέσης φωνής
ναιρσουσι  : απαρέμφατα και μετοχές της μέσης και παθητικής φωνής
λθωσιν : Ε.Α.
οκον οδ' ν ες ντεποι ς ο συμφρει τ πλει κα Λακεδαιμονους σθενες εναι κα Θηβαους τουτουσ. : από τον πλάγιο στον ευθύ λόγο
Λακεδαιμονους δ', ε ποισονται τν ρκαδαν φ' αυτος κα Μεγλην πλιν ναιρσουσι, πλιν σχυρος γενσεσθαι. : αναγνώριση υποθετικού λόγου και μετατροπή του σε αντίθετο του πραγματικού
ε ποισονται τν ρκαδαν φ' αυτος κα Μεγλην πλιν ναιρσουσι :μετατροπή προτάσεως σε μετοχή 

6. Δημοσθένης, Περ λοννσου,2-3

[2] Φλιππος γρ ρχεται μν περ λοννσου λγων ς μν δδωσιν αυτο οσαν, μς δ ο φησι δικαως ατν παιτεν: ο γρ μετραν οσαν οτε λαβεν οτε νν χειν. λεγε δ κα πρς μς τοιοτους λγους, τε πρς ατν πρεσβεσαμεν, ς λστς φελμενος τατην τν νσον κτσαιτο, κα προσκειν ατν αυτο εναι. [3] τοτον δ τν λγον, ς οκ στι δκαιος, ο χαλεπν στιν ατο φελσθαι. παντες γρ ο λστα τος λλοτρους τπους καταλαμβνοντες κα τοτους χυρος ποιομενοι, ντεθεν τος λλους κακς ποιοσιν. δ τος λστς τιμωρησμενος κα κρατσας οκ ν δπου εκτα λγοι, ε φαη, κενοι δκως κα λλτρια εχον, ταθ' αυτο γγνεσθαι.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

Πρεσβεύω=αποστέλλω πρεσβευτές    χυρός=οχυρός, οχυρωμένος   κρατώ= νικώ

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

ρχεται, δδωσιν, φησι, λαβεν, φελσθαι, ποιοσιν, εχον :  ΧΑ
δικαως, δκαιος, χαλεπν, χυρος, κακς, δκως : ΑΤΑΒ
Τα δευτερόκλιτα ουσιαστικά του κειμένου να μεταφερθούν στον αντίστοιχο τύπο του άλλου αριθμού.
Να αναγνωρισθούν οι δευτερεύουσες ονοματικές προτάσεις του κειμένου.
Να βρεθεί και να αναγνωρισθεί ο υποθετικός λόγος του κειμένου. Να μετατραπεί σε αόριστη επανάληψη στο παρόν και μέλλον.
Φλιππος γρ ρχεται μν περ λοννσου λγων ς μν δδωσιν αυτο οσαν, μς δ ο φησι δικαως ατν παιτεν : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Ὁ ῥήτωρ ἔλεγεν+ειδικό απαρέμφατο



7. ΛΥΣΙΟΥ, ΚΑΤΑ ΑΓΟΡΑΤΟΥ, 92-93

[92] προσκει δ' μν, νδρες δικαστα, πασι τιμωρεν πρ κενων τν νδρν μοως σπερ μν ν κστ. ποθνσκοντες γρ [μν] πσκηψαν κα μν κα τος ἄλλοις πασι τιμωρεν πρ σφν ατν γρατον τουτον ς φονα ντα, κα κακς ποιεν καθ' σον ν μβραχυ καστος δνηται. ε τονυν τι κενοι γαθν τν πλιν τ πλθος τ μτερον φανερο εσι πεποιηκτες, κα ατο μες μολογετε, νγκη μς στι πντας κενοις φλους κα πιτηδεους εναι, στε οδν μλλον μν καὶ ὑμν ν κστ πσκηψαν.


ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

προσκει(απρ.)+τελ.απαρ = αρμόζει, ταιριάζει   τιμωρῶ τινι=βοηθώ κάποιον     τιμωρῶ τινα=τιμωρώ, εκδικούμαι κάποιον    πισκήπτω τινι+ τελ.απαρ.= παραγγέλλω σε κάποιον να    κακς ποιῶ τινα =βλάπτω κάποιον    μβραχυ = γενικά   φανερός εἰμί +κτγ. μτχ.=κάνω κάτι φανερά, φαίνομαι να κάνω κάτι    μολογῶ τινι+ειδ.απαρ. =συμφωνώ με κάποιον ότι…   πιτήδειος=φίλος, οικείος, δικός
  
ΑΣΚΗΣΕΙΣ

νδρες, μν, φονα, πλθος: να γραφούν οι πλάγιες πτώσεις του άλλου αριθμού
γαθν, φανερο, φλους: ΑΤΑΒ
ποθνσκοντες, ντα, πεποιηκτες: Χ.Α.
τιμωρεν, πεποιηκτες:  β΄ενικό προστακτικής ενεστώτα και αορίστου ίδιας φωνής
πσκηψαν κα μν κα τος φλοι πασι τιμωρεν πρ σφν ατν γρατον τουτον ς φονα ντα, κα κακς ποιεν καθ' σον ν μβραχυ καστος δνηται.: να μετατραπεί ο πλάγιος λόγος σε ευθύ



8. ΛΥΣΙΟΥ, ΚΑΤΑ ΑΓΟΡΑΤΟΥ, 93

[93] οκουν οτε σιον οτε νμιμον μν στιν νεναι γρατον τουτον. μες τονυν, νδρες θηναοι, νυν δ, πε ν τ ττε χρν, ν κενοι πθνσκον, οχ οο τε στε παρκσαι δι τ πργματα τ περιεστηκτα, νυν, ν δνασθε, τιμωρσατε τν κενων φονα. νθυμεσθε δ', νδρες θηναοι, πως μ πντων ργον σχετλιτατον ργσησθε. ε γρ ποψηφιεσθε γορτου τουτου, ο μνον τοτο διαπρττεσθε, λλ κα κενων τν νδρν, ος μολογετε μν ενους εναι, τ ατ ψφ τατθνατον καταψηφζεσθε.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

οκουν=λοιπόν δενοὺκοῦν =λοιπόν νίημι τινα = αθωώνω κάποιον  οἷός τ’  εἰμί +τελ.απαρ.=μπορώ να  οἷόν τ’  ἐστι(απρ.)=είναι δυνατόν   παρκω, τινι= βοηθώ κάποιον  τ περιεστηκτα πράγματα=η κατάσταση που επικρατεί     νθυμέομαι,οῦμαι +ειδ.προτ.=θυμάμαι ότι, έχω υπόψη μου ότι    νθυμέομαι,οῦμαι +πλ.ερωτ.=προσέχω πώς…   σχέτλιος=φρικτός, μισητός    ργζομαί τι= διαπράττω, κάνω κάτι   ποψηφίζομαί τινος = αθωώνω κάποιον     διαπρττομαί τι= πράττω κάτι    καταψηφζομαί τινος θάνατον= καταδικάζω κάποιον σε θάνατο

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

 ενους, περιεστηκτα : να γραφούν οι πλάγιες πτώσεις του άλλου αριθμού
σιον, νμιμον, σχετλιτατον, ενους : ΑΤΑΒ
νεναι, περιεστηκτα, ποψηφιεσθε, διαπρττεσθε : Χ.Α.
νεναι, νθυμεσθε  :  β΄ενικό προστακτικής ενεστώτα και αορίστου ίδιας φωνής
τιμωρσατε τν κενων φονα. : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Ὁ ῥήτωρ κελεύει τους δικαστάς
Να αναγνωρισθεί ο υποθετικός λόγος του κειμένου και να μετατραπεί σε απλή σκέψη.
Η υποθετική πρόταση να μετατραπεί σε υποθετική μετοχή.


9. ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ, 4, 4-5

καὶ ἀνακωχὴν ποιησάμενοι πέμπουσιν ἐς τὰς Ἀθήνας οἱ Μυτιληναῖοι τῶν τε διαβαλλόντων ἕνα, ᾧ μετέμελεν ἤδη, καὶ ἄλλους, εἴ πως πείσειαν τὰς ναῦς ἀπελθεῖν ὡς σφῶν οὐδὲν νεωτεριούντων. Ἐν τούτῳ δὲ ἀποστέλλουσι καὶ ἐς τὴν Λακεδαίμονα πρέσβεις τριήρει, λαθόντες τὸ τῶν Ἀθηναίων ναυτικόν, οἳ ὥρμουν ἐν τῇ Μαλέᾳ πρὸς βορέαν τῆς πόλεως· …καὶ οἱ μὲν ἐς τὴν Λακεδαίμονα ταλαιπώρως διὰ τοῦ πελάγους κομισθέντες αὐτοῖς ἔπρασσον ὅπως τις βοήθεια ἥξει· [5]  οἱ δ᾿ ἐκ τῶν Ἀθηνῶν πρέσβεις ὡς οὐδὲν ἦλθον πράξαντες, ἐς πόλεμον καθίσταντο οἱ Μυτιληναῖοι καὶ ἡ ἄλλη Λέσβος πλὴν Μηθύμνης· οὗτοι δὲ τοῖς Ἀθηναίοις ἐβεβοηθήκεσαν, καὶ Ἴμβριοι καὶ Λήμνιοι καὶ τῶν ἄλλων ὀλίγοι τινὲς ξυμμάχων.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

νεωτερίζω= κάνω εχθρικές, επαναστατικές ενέργειες, επαναστατώ  ὁρμέω, ῶ =είμαι αγκυροβολημένος πράσσω=(εδώ)κάνω ενέργειες, διαπραγματεύομαι
ΑΣΚΗΣΕΙΣ
πείσειαν : ΕΑ
ἀπελθεῖν : β΄ενικό προστακτικής ενεστώτα και αορίστου β΄
ἀποστέλλουσι :  ΧΑ
λαθόντες : ΧΑ
ἔπρασσον : απαρέμφατα όλων των χρόνων της ίδιας φωνής
καθίσταντο :  ΕΑ
πόλεως, Λακεδαίμονα, Μηθύμνης, ᾧ, σφῶν, τούτῳ, τις : να κλιθούν
οἳ ὥρμουν ἐν τῇ Μαλέᾳ πρὸς βορέαν τῆς πόλεως· :  να μετατραπεί η πρόταση σε μετοχή
καὶ οἱ μὲν ἐς τὴν Λακεδαίμονα ταλαιπώρως διὰ τοῦ πελάγους κομισθέντες αὐτοῖς ἔπρασσον ὅπως τις βοήθεια ἥξει· :  να μεταφερθεί τον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Θουκυδίδης ἐπυνθάνετο +ειδικό απαρέμφατο


10. ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ, 4, 4

[4]  καὶ οἱ Ἀθηναῖοι οὐ πολλῷ ὕστερον καταπλεύσαντες ὡς ἑώρων, ἀπήγγειλαν μὲν οἱ στρατηγοὶ τὰ ἐπεσταλμένα, οὐκ ἐσακουόντων δὲ τῶν Μυτιληναίων ἐς πόλεμον καθίσταντο. ἀπαράσκευοι δὲ οἱ Μυτιληναῖοι καὶ ἐξαίφνης ἀναγκασθέντες πολεμεῖν ἔκπλουν μέν τινα ἐποιήσαντο τῶν νεῶν ὡς ἐπὶ ναυμαχίαν ὀλίγον πρὸ τοῦ λιμένος, ἔπειτα καταδιωχθέντες ὑπὸ τῶν Ἀττικῶν νεῶν λόγους ἤδη προσέφερον τοῖς στρατηγοῖς, βουλόμενοι τὰς ναῦς τὸ παραυτίκα, εἰ δύναιντο, ὁμολογίᾳ τινὶ ἐπιεικεῖ ἀποπέμψασθαι. καὶ οἱ στρατηγοὶ τῶν Ἀθηναίων ἀπεδέξαντο καὶ αὐτοὶ φοβούμενοι μὴ οὐχ ἱκανοὶ ὦσι Λέσβῳ πάσῃ πολεμεῖν.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

τὰ ἐπεσταλμένα =οι διαταγές,  ἐς πόλεμον καθίσταμαι=αρχίζω τον πόλεμο, τις εχθροπραξίες  ἐπιεικής ὁμολογία=συμφωνία με ήπιους όρους, με συμφέροντες όρους  τὸ παραυτίκα=προς το παρόν λόγους προσφέρω=κάνω προτάσεις για διαπραγματεύσεις
ΑΣΚΗΣΕΙΣ
ὕστερον, ὀλίγον, ἐπιεικεῖ, ἱκανοὶ  :ΑΤΑΒ
καταπλεύσαντες :  ΧΑ
ἐσακουόντων : β΄ ενικό ευκτικής μέλλοντα
ἐποιήσαντο : β΄ ενικό υποτακτικής και προστακτικής του ίδιου χρόνου στην ίδια φωνή
προσέφερον : ΧΑ
δύναιντο : ΕΑ
ἀποπέμψασθαι :ΧΑ
ὦσι : γ΄ ενικό μέλλοντα οριστικής
νεῶν, λιμένος, ἐπιεικεῖ :  να κλιθούν
οὐκ ἐσακουόντων :  να αναδιατυπωθεί η πρόταση, αφού μετατραπεί η μετοχή σε δευτερεύουσα πρόταση
ἀπαράσκευοι δὲ οἱ Μυτιληναῖοι καὶ ἐξαίφνης ἀναγκασθέντες πολεμεῖν ἔκπλουν μέν τινα ἐποιήσαντο τῶν νεῶν : να μεταφερθεί τον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Θουκυδίδης ἐπυνθάνετο + κατηγορηματική μετοχή


11. Πλάτωνος, Φαίδων, 57-58

Ἐχεκράτης :  αὐτός, ὦ Φαίδων, παρεγένου Σωκράτει ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ ᾗ τὸ φάρμακον ἔπιεν ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ, ἢ ἄλλου του ἤκουσας;
Φαίδων :  αὐτός, ὦ Ἐχέκρατες.
Ἐχεκράτης : τί οὖν δή ἐστιν ἅττα εἶπεν ὁ ἀνὴρ πρὸ τοῦ θανάτου; καὶ πῶς ἐτελεύτα; ἡδέως γὰρ ἂν ἐγὼ ἀκούσαιμι. καὶ γὰρ οὔτε [τῶν πολιτῶν] Φλειασίων οὐδεὶς πάνυ τι ἐπιχωριάζει τὰ νῦν Ἀθήναζε, οὔτε τις ξένος ἀφῖκται χρόνου συχνοῦ ἐκεῖθεν ὅστις ἂν ἡμῖν σαφές τι ἀγγεῖλαι οἷός τ᾽ ἦν περὶ τούτων, πλήν γε δὴ ὅτι φάρμακον πιὼν ἀποθάνοι· τῶν δὲ ἄλλων οὐδὲν εἶχεν φράζειν.
Φαίδων : οὐδὲ τὰ περὶ τῆς δίκης ἄρα ἐπύθεσθε ὃν τρόπον ἐγένετο;
Ἐχεκράτης :  ναί, ταῦτα μὲν ἡμῖν ἤγγειλέ τις, καὶ ἐθαυμάζομέν γε ὅτι πάλαι γενομένης αὐτῆς πολλῷ ὕστερον φαίνεται ἀποθανών. τί οὖν ἦν τοῦτο, ὦ Φαίδων;

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

παραγίγνομαί τινι=είμαι κοντά σε κάποιον  τὸ φάρμακον =το δηλητήριο τελευτάω, ῶ=πεθαίνω ἐπιχωριάζω=βρίσκομαι, πηγαίνω σε ένα μέρος τὰ νῦν =τώρα, στις μέρες μας   χρόνου συχνοῦ =για πολύ καιρό  οἷός τ᾽ εἰμί = μπορώ  φράζω=λέγω

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

παρεγένου, ἤκουσας, εἶπεν, ἀφῖκται, ἀγγεῖλαι, ἀποθάνοι, ἐπύθεσθε, φαίνεται : ΧΑ, ΕΑ, απαρέμφατα και μετοχές όλων των χρόνων στην ίδια φωνή
Οι αντωνυμίες του κειμένου να αναγνωρισθούν και να γραφούν οι πλάγιες πτώσεις του άλλου αριθμού.
ἡδέως, συχνοῦ, σαφές, πάλαι, πολλῷ, ὕστερον : ΑΤΑΒ
αὐτός, ὦ Φαίδων, παρεγένου Σωκράτει ἐκείνῃ τῇ ἡμέρᾳ ᾗ τὸ φάρμακον ἔπιεν ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ, ἢ ἄλλου του ἤκουσας; : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση α) Ἐχεκράτης Φαίδωνα  ἐρωτᾶ  β) Ἐχεκράτης Φαίδωνα  ἤρετο
τί οὖν δή ἐστιν ἅττα εἶπεν ὁ ἀνὴρ πρὸ τοῦ θανάτου; : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Ἐχεκράτης Φαίδωνα  ἤρετο
οὔτε [τῶν πολιτῶν] Φλειασίων οὐδεὶς πάνυ τι ἐπιχωριάζει τὰ νῦν Ἀθήναζε, οὔτε τις ξένος ἀφῖκται χρόνου συχνοῦ ἐκεῖθεν :  να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση α) ‘Εχεκράτης ἔλεγεν +ειδική πρόταση  β) ‘Εχεκράτης λέγει +ειδικό απαρέμφατο γ) ‘Εχεκράτης οἷδε +κατηγορηματική μετοχή
οὐδὲ τὰ περὶ τῆς δίκης ἄρα ἐπύθεσθε ὃν τρόπον ἐγένετο; : να μετατραπεί η πλάγια ερωτηματική πρόταση σε ευθεία.
α) ἡδέως γὰρ ἂν ἐγὼ ἀκούσαιμι β) ταῦτα μὲν ἡμῖν ἤγγειλέ τις : να μετατραπεί η ενεργητική σύνταξη σε παθητική.


12. Πλάτωνος, Φαίδων, 58

Φαίδων :  τύχη τις αὐτῷ, ὦ Ἐχέκρατες, συνέβη· ἔτυχεν γὰρ τῇ προτεραίᾳ τῆς δίκης ἡ πρύμνα ἐστεμμένη τοῦ πλοίου ὃ εἰς Δῆλον Ἀθηναῖοι πέμπουσιν.
Ἐχεκράτης :  τοῦτο δὲ δὴ τί ἐστιν;
Φαίδων :  τοῦτ᾽ ἔστι τὸ πλοῖον, ὥς φασιν Ἀθηναῖοι, ἐν ᾧ Θησεύς ποτε εἰς Κρήτην τοὺς “δὶς ἑπτὰ” ἐκείνους ᾤχετο ἄγων καὶ ἔσωσέ τε καὶ αὐτὸς ἐσώθη. τῷ οὖν Ἀπόλλωνι ηὔξαντο, ὡς λέγεται, τότε, εἰ σωθεῖεν, ἑκάστου ἔτους θεωρίαν ἀπάξειν εἰς Δῆλον· ἣν δὴ ἀεὶ καὶ νῦν ἔτι ἐξ ἐκείνου κατ᾽ ἐνιαυτὸν τῷ θεῷ πέμπουσιν. ἐπειδὰν οὖν ἄρξωνται τῆς θεωρίας, νόμος ἐστὶν αὐτοῖς ἐν τῷ χρόνῳ τούτῳ καθαρεύειν τὴν πόλιν καὶ δημοσίᾳ μηδένα ἀποκτεινύναι, πρὶν ἂν εἰς Δῆλόν τε ἀφίκηται τὸ πλοῖον καὶ πάλιν δεῦρο· τοῦτο δ᾽ ἐνίοτε ἐν πολλῷ χρόνῳ γίγνεται, ὅταν τύχωσιν ἄνεμοι ἀπολαβόντες αὐτούς. ἀρχὴ δ᾽ ἐστὶ τῆς θεωρίας ἐπειδὰν ὁ ἱερεὺς τοῦ Ἀπόλλωνος στέψῃ τὴν πρύμναν τοῦ πλοίου· τοῦτο δ᾽ ἔτυχεν, ὥσπερ λέγω, τῇ προτεραίᾳ τῆς δίκης γεγονός. διὰ ταῦτα καὶ πολὺς χρόνος ἐγένετο τῷ Σωκράτει ἐν τῷ δεσμωτηρίῳ ὁ μεταξὺ τῆς δίκης τε καὶ τοῦ θανάτου.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

οἴχομαι=αναχωρώ, φεύγω, πηγαίνω ἀπάγω=οδηγώ (μακριά) ἐνιαυτὸς =έτος, χρόνος θεωρία =επίσημη αποστολή, ταξίδι  καθαρεύω=είμαι καθαρός ἀποκτείνυμι=ἀποκτείνω, σκοτώνω δεῦρο =προς τα εδώ, εδώ ἐνίοτε=κάποτε, μερικές φορές ἀπολαμβάνω τι τινός=παίρνω κάτι από κάποιον, παίρνω κάποιον παράμερα, κρατώ μακριά, εμποδίζω


ΑΣΚΗΣΕΙΣ

συνέβη : β΄ενικό όλων των χρόνων της προστακτικής της ίδιας φωνής
ἐστεμμένη : ΧΑ
πέμπουσιν : β΄ενικό του παρακειμένου της οριστικής της μέσης φωνής
φασιν : ΧΑ
ἄγων : αντίστοιχος τύπος του αορίστου και όλων των φωνών
σωθεῖεν : ΕΑ
ἄρξωνται : απαρέμφατα και των δυο φωνών (στη δοτική πληθυντικού του αρσενικού)
ἀποκτεινύναι : ΧΑ
ἀφίκηται : γ΄πληθυντικό του υπερσυντελίκου και των δυο φωνών
γίγνεται : β΄ενικό όλων των χρόνων της προστακτικής
τύχωσιν : ΕΑ
ἀπολαβόντες : ΧΑ
γεγονός: ΧΑ
τύχη, τοῦ, πλοίου, τοῦτο, Θησεύς, ἄγων, Ἀπόλλωνι, ἔτους, τὴν, πόλιν, μηδένα, ἄνεμοι, ὁ, ἱερεὺς, τὴν, πρύμναν, γεγονός : να κλιθούν
ὃ εἰς Δῆλον Ἀθηναῖοι πέμπουσιν. : να μετατραπεί η ενεργητική σύνταξη σε ενεργητική
τῷ οὖν Ἀπόλλωνι ηὔξαντο, ὡς λέγεται, τότε, εἰ σωθεῖεν, ἑκάστου ἔτους θεωρίαν ἀπάξειν εἰς Δῆλον· : α) να μετατραπεί ο πλάγιος λόγος σε ευθύ  β) να αναγνωρισθεί ο υποθετικός λόγος και να μετατραπεί σε αντίθετο του πραγματικού (στον ευθύ λόγο)
ἐπειδὰν οὖν ἄρξωνται τῆς θεωρίας, νόμος ἐστὶν αὐτοῖς ἐν τῷ χρόνῳ τούτῳ καθαρεύειν τὴν πόλιν : να μετατραπεί η δευτερεύουσα πρόταση σε μετοχή
τοῦτο δ᾽ ἐνίοτε ἐν πολλῷ χρόνῳ γίγνεται, ὅταν τύχωσιν ἄνεμοι ἀπολαβόντες αὐτούς : να μετατραπεί η δευτερεύουσα πρόταση σε μετοχή


13. ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ, ΚΥΡΟΥ ΑΝΑΒΑΣΙΣ, 3.5.7-10

ἐπεὶ δὲ ἐπὶ τὰς σκηνὰς ἦλθον, οἱ μὲν ἄλλοι περὶ τὰ ἐπιτήδεια ἦσαν, στρατηγοὶ δὲ καὶ λοχαγοὶ συνῇσαν. καὶ ἐνταῦθα πολλὴ ἀπορία ἦν. ἔνθεν μὲν γὰρ ὄρη ἦν ὑπερύψηλα, ἔνθεν δὲ ὁ ποταμὸς τοσοῦτος βάθος ὡς μηδὲ τὰ δόρατα ὑπερέχειν πειρωμένοις τοῦ βάθους. ἀπορουμένοις δ᾽ αὐτοῖς προσελθών τις ἀνὴρ ῾Ρόδιος εἶπεν· Ἐγὼ θέλω, ὦ ἄνδρες, διαβιβάσαι ὑμᾶς κατὰ τετρακισχιλίους ὁπλίτας, ἂν ἐμοὶ ὧν δέομαι ὑπηρετήσητε καὶ τάλαντον μισθὸν πορίσητε. ἐρωτώμενος δὲ ὅτου δέοιτο, Ἀσκῶν, ἔφη, δισχιλίων δεήσομαι· πολλὰ δ᾽ ὁρῶ πρόβατα καὶ αἶγας καὶ βοῦς καὶ ὄνους, ἃ ἀποδαρέντα καὶ φυσηθέντα ῥᾳδίως ἂν παρέχοι τὴν διάβασιν. δεήσομαι δὲ καὶ τῶν δεσμῶν οἷς χρῆσθε περὶ τὰ ὑποζύγια· τούτοις ζεύξας τοὺς ἀσκοὺς πρὸς ἀλλήλους, ὁρμίσας ἕκαστον ἀσκὸν λίθους ἀρτήσας καὶ ἀφεὶς ὥσπερ ἀγκύρας εἰς τὸ ὕδωρ, διαγαγὼν καὶ ἀμφοτέρωθεν δήσας ἐπιβαλῶ ὕλην καὶ γῆν ἐπιφορήσω·

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

λθον : β΄ενικό προστακτικής του ίδιου χρόνου
εἶπεν : ΕΑ
διαβιβάσαι : απαρέμφατο μέλλοντα
ἐρωτώμενος : γ΄πληθυντικό ευκτικής αορίστου
δέοιτο : γ΄ενικό ενεστώτα και παρατατικού οριστικής
ὁρῶ : μετοχές μέλλοντα και αορίστου (στη δοτική ενικού του αρσενικού)
παρέχοι : αντίστοιχος τύπος του αορίστου β΄
χρῆσθε : ΕΑ
ἀφεὶς : ΧΑ
δήσας : αντίστοιχος τύπος του ενεστὠτα
ἐπιβαλῶ : ΧΑ
σκηνὰς, ὄρη , βάθος , δόρατα , ἀνὴρ , ἐμοὶ , ὧν , ὅτου , αἶγας , βοῦς , φυσηθέντα , διάβασιν, δεσμῶν , ἀλλήλους, ἀφεὶς , ὕδωρ : πλάγιες πτώσεις του άλλου αριθμού
ἐπεὶ δὲ ἐπὶ τὰς σκηνὰς ἦλθον: η πρόταση σε μετοχή
Ἐγὼ θέλω, ὦ ἄνδρες, διαβιβάσαι ὑμᾶς κατὰ τετρακισχιλίους ὁπλίτας, ἂν ἐμοὶ ὧν δέομαι ὑπηρετήσητε καὶ τάλαντον μισθὸν πορίσητε : στον πλάγιο λόγο από τη φράση ἀνὴρ ῾Ρόδιος εἶπεν τοῖς ἀνδράσιν+απαρέμφατο
Ἐγὼ θέλω, ὦ ἄνδρες, διαβιβάσαι ὑμᾶς κατὰ τετρακισχιλίους ὁπλίτας, ἂν ἐμοὶ ὧν δέομαι ὑπηρετήσητε καὶ τάλαντον μισθὸν πορίσητε :αναγνώριση υποθετικού λόγου και μετατροπή σε αντίθετο του πραγματικού
ἃ ἀποδαρέντα καὶ φυσηθέντα ῥᾳδίως ἂν παρέχοι τὴν διάβασιν :ο λανθάνων υποθετικός λόγος να αναπτυχθεί και να αναγνωρισθεί

14. Πλάτωνος, Χαρμίδης, 153b

κομεν τ προτεραίᾳ σπρας κ Ποτειδαας π το στρατοπδου, οον δ δι χρνου φιγμνος σμνως α π τς συνθεις διατριβς. κα δ κα ες τν Ταυρου παλαστραν τν καταντικρ το τς Βασλης ερο εσλθον, κα ατθι κατλαβον πνυ πολλος, τος μν κα γντας μο, τος δ πλεστους γνωρμους. κα με ς [153b] εδον εσιντα ξ προσδοκτου, εθς πρρωθεν σπζοντο λλος λλοθεν: Χαιρεφν δ, τε κα μανικς ν, ναπηδσας κ μσων θει πρς με, κα μου λαβμενος τς χειρς, Σκρατες, δ' ς, πς σθης κ τς μχης; λγον δ πρν μς πιναι μχη γεγνει ν τ Ποτειδαίᾳ, ν ρτι σαν ο τδε πεπυσμνοι.


ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

 ἑσπρα=βράδυ  δι χρνου =μετά από καιρό   διατριβή=ασχολία   καταλαμβάνω= συναντώ  πνυ =πολύ  γνώς, γντος=άγνωστος  πρρωθεν=από μακριά μανικς =τρελλός, παλαβός   δ' ς =είπε αυτὀς ρτι =μόλις, πριν από λίγο  τδε =εδώ

ΑΣΚΗΣΕΙΣ


1.ἁσμνως, συνθεις , πολλος , μανικς , Ὀλγον : αντίστοιχος τύπος στους άλλους βαθμούς
2.Να γραφούν οι ζητούμενοι τύποι :
συνθεις  : δοτική πληθυντικού πολλος : αιτιατική ενικού γντας  : δοτική ενικού μο: αιτιατική πληθυντικού Χαιρεφν  : κλητική ενικού χειρς : δοτική πληθυντικού Σκρατες : γενική ενικού ς : δοτική πληθυντικού
3.Να γραφούν οι ζητούμενοι τύποι :
φιγμνος  : β΄ ενικό πρόσωπο της οριστικής στον ίδιο χρόνο
α  : γ΄ πληθυντικό πρόσωπο στον ίδιο χρόνο
εσλθον : β΄ ενικό πρόσωπο της προστακτικής του αορίστου β
κατλαβον  : απαρέμφατο στον ίδιο χρόνο
εδον  : απαρέμφατο του μέλλοντα στην ίδια φωνή
εσιντα  : ΧΑ
θει  : γ΄ πληθυντικό πρόσωπο του ενεστώτα της οριστικής
λαβμενος  : β΄ ενικό πρόσωπο της προστακτικής στον ίδιο χρόνο στην ίδια φωνή
σθης  : απαρέμφατο στον ίδιο χρόνο στην ίδια φωνή
πιναι  : ΧΑ
γεγνει  : μετοχή στον ίδιο χρόνο (δοτική ενικού αρσενικού γένους)
σαν  πεπυσμνοι: ίδιο πρόσωπο  του ενεστώτα της προστακτικής
4.ὦ Σκρατες, πς σθης κ τς μχης;  : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση τη φράση Χαιρεφῶν Σωκράτη ἤρετο
5.κα με ς εδον εσιντα ξ προσδοκτου, εθς πρρωθεν σπζοντο λλος λλοθεν : να μετατραπεί η δευτερεύουσα πρόταση του αποσπάσματος σε μετοχή
6.Ὀλγον δ πρν μς πιναι μχη γεγνει ν τ Ποτειδαίᾳ, ν ρτι σαν ο τδε πεπυσμνοι. : να αναγνωρισθούν πλήρως οι δευτερεύουσες προτάσεις του αποσπάσματος

15. Ξενοφώντος, Κύρου Ανάβασις, Β, 2.5.31-33

ἐπεὶ δὲ ἦσαν ἐπὶ θύραις ταῖς Τισσαφέρνους, οἱ μὲν στρατηγοὶ παρεκλήθησαν εἴσω, Πρόξενος Βοιώτιος, Μένων Θετταλός, Ἀγίας Ἀρκάς, Κλέαρχος Λάκων, Σωκράτης Ἀχαιός· οἱ δὲ λοχαγοὶ ἐπὶ ταῖς θύραις ἔμενον.  οὐ πολλῷ δὲ ὕστερον ἀπὸ τοῦ αὐτοῦ σημείου οἵ τ᾽ ἔνδον ξυνελαμβάνοντο καὶ οἱ ἔξω κατεκόπησαν. μετὰ δὲ ταῦτα τῶν βαρβάρων τινὲς ἱππέων διὰ τοῦ πεδίου ἐλαύνοντες ᾧτινι ἐντυγχάνοιεν Ἕλληνι ἢ δούλῳ ἢ ἐλευθέρῳ πάντας ἔκτεινον. οἱ δὲ Ἕλληνες τήν τε ἱππασίαν ἐθαύμαζον ἐκ τοῦ στρατοπέδου ὁρῶντες καὶ ὅ τι ἐποίουν ἠμφεγνόουν, πρὶν Νίκαρχος Ἀρκὰς ἧκε φεύγων τετρωμένος εἰς τὴν γαστέρα καὶ τὰ ἔντερα ἐν ταῖς χερσὶν ἔχων, καὶ εἶπε πάντα τὰ γεγενημένα.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

 παρακαλῶ=καλῶ, προσκαλῶ  ἔνδον=μέσα  κατακόπτω=φονεύω, σφάζω, εκτελώ  ἐλαύνω=προελαύνω, προχωρώ (έφιππος) ἐντυγχάνω=συναντώ   θαυμάζω=απορώ  ἀμφιγνοέω, ῶ=αμφιβάλλω, δεν μπορώ να καταλάβω   ἥκω=έχω φτάσει τετρωμένος =πληγωμένος (μτχ.πρκ. του τιτρώσκομαι=πληγώνομαι- πρβλ. άτρωτος)

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

1.Να γραφούν οι ζητούμενοι τύποι :
Τισσαφέρνους : δοτική ενικού
Μένων : αιτιατική ενικού
Ἀρκάς : δοτική πληθυντικού
Λάκων : δοτική πληθυντικού
Σωκράτης :  κλητική ενικού
ἱππέων : δοτική ενικού
ᾧτινι : αιτιατική πληθυντικού
Ἕλληνι : δοτική πληθυντικού
πάντας : γενική ενικού
ὅ τι : ονομαστική πληθυντικού
γαστέρα : κλητική ενικού
χερσὶν : ονομαστική ενικού

2.Να γραφούν οι ζητούμενοι τύποι :
ἦσαν  : γ΄ ενικό πρόσωπο του μέλλοντα της οριστικής
ξυνελαμβάνοντο  : β΄ ενικό πρόσωπο του αορίστου Β της προστακτικής στην ίδια φωνή
ἐντυγχάνοιεν  : αντίστοιχος τύπος του αορίστου
ἔκτεινον  : ΧΑ
ὁρῶντες  : αντίστοιχος τύπος του αορίστου όλων των φωνών
ἐποίουν  : αντίστοιχος τύπος του παρατατικού
φεύγων  : αντίστοιχος τύπος του μέλλοντα
ἔχων  : αντίστοιχος τύπος του αορίστου
εἶπε  : β΄ ενικό πρόσωπο του αορίστου Β  της προστακτικής της ενεργητικής φωνής
3.ἐπεὶ δὲ ἦσαν ἐπὶ θύραις ταῖς Τισσαφέρνους, οἱ μὲν στρατηγοὶ παρεκλήθησαν εἴσω  : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση τη φράση Ξενοφῶν ἔγραψεν (+ ειδικό απαρέμφατο)
4.ὅ τι ἐποίουν : α) να αναγνωρισθεί πλήρως η δευτερεύουσα πρόταση (είδος, εισαγωγή, εκφορά και δικαιολόγησή της, συντακτική θέση) β) να μεταφερθεί στον ευθύ λόγο


16. Ισοκράτους, Περ ντιδσεως, 254-255

  [254]  γγενομνου δ' μν το πεθειν λλλους κα δηλον πρς μς ατος περ ν ν βουληθμεν, ο μνον το θηριωδς ζν πηλλγημεν, λλ κα συνελθντες πλεις κσαμεν κα νμους θμεθα κα τχνας ερομεν, κα σχεδν παντα τ δι' μν μεμηχανημνα λγος μν στιν συγκατασκευσας. [255] οτος γρ περ τν δικαων κα τν δκων κα τν καλν κα τν ασχρν νομοθτησεν, ν μ διαταχθντων οκ ν οο τ' μεν οκεν μετ' λλλων. τοτ κα τος κακος ξελγχομεν κα τος γαθος γκωμιζομεν. δι τοτου τος τ' νοτους παιδεομεν κα τος φρονμους δοκιμζομεν: τ γρ λγειν ς δε το φρονεν ε μγιστον σημεον ποιομεθα, κα λγος ληθς κα νμιμος κα δκαιος ψυχς γαθς κα πιστς εδωλν στι.

 

 

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

έγγίγνομαι=ενυπάρχω, υπάρχω μέσα σε  δηλόω, ῶ=δηλώνω, εκφράζω  θηριωδῶς=με τον τρόπο των θηρίων, σαν θηρία  συνέρχομαι= συγκεντρώνομαι  οἰκίζω=χτίζω, δημιουργώ οικισμό  νόμους τίθημι=νομοθετώ  μηχανάομαι-ῶμαι=μηχανεύομαι, εφευρίσκω, επινοώ διατάττω=ρυθμίζω, τακτοποιώ, κανονίζω  ἐξελέγχω=αποδεικνύω την ενοχή κάποιου σημεῖον=απόδειξη, τεκμήριο εἴδωλον=εικόνα, είδωλο


ΑΣΚΗΣΕΙΣ

1.ἡμν , ἀλλλους , ἡμς  ατος , ὧν , οτος : να γραφούν οι αντίστοιχοι στον άλλο αριθμό και στα τρία πρόσωπα και γένη (όπου υπάρχουν)
2.πλεις, νμους, τχνας, ἅπαντα, ἀληθς, ψυχς, εδωλν : να κλιθούν και στους δύο αριθμούς
3.ἐγγενομνου, δηλον, ζν, ἀπηλλγημεν, συνελθντες, ᾠκσαμεν, θμεθα, ερομεν, συγκατασκευσας, διαταχθντων, ἦμεν, παιδεομεν, λγειν, δε, ποιομεθα : να γίνει ΧΑ
4.Να γραφούν οι ζητούμενοι τύποι :
γγενομνου  : γ΄ πληθυντικό πρόσωπο της υποτακτικής του αορίστου β
δηλον  : γ΄ ενικό πρόσωπο του ενεστώτα της υποτακτικής
βουληθμεν  : απαρέμφατο στον ίδιο χρόνο
ζν  : β΄πληθυντικό πρόσωπο του παρατατικού
συνελθντες  : β΄ ενικό πρόσωπο της προστακτικής του αορίστου β
θμεθα  : β΄ ενικό πρόσωπο της προστακτικής στον ίδιο χρόνο στην ίδια φωνή
ερομεν  : μετοχή  στον ίδιο χρόνο
συγκατασκευσας  : γ΄ πληθυντικό πρόσωπο του παρατατικού όλων των φωνών
λγειν  : μετοχές όλων των χρόνων της μέσης και παθητικής φωνής
5.δικαων , ἀδκων , καλν , ασχρν , κακος , ἀγαθος , φρονμους , ἀληθς , ε, πιστς : να γραφεί ο αντίστοιχος τύπος στους άλλους βαθμούς
6.ἐγγενομνου : να μετατραπεί η μετοχή σε δευτερεόυσα πρόταση.
7.ὧν μ διαταχθντων οκ ν οο τ' μεν οκεν μετ' λλλων.: να αναγνωρισθεί ο υποθετικός λόγος που λανθάνει στο απόσπασμα.
8.οτος γρ περ τν δικαων κα τν δκων κα τν καλν κα τν ασχρν νομοθτησεν  : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση τη φράση Ὁ ῥἠτωρ φησί+ειδικό απαρέμφατο
 (+ ειδικό απαρέμφατο)



17. ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ, 7.23.3

[7.23.3] α γρ τν Συρακοσων α πρ το στματος νες ναυμαχοσαι βιασμεναι τς τν θηναων νας οδενκσμ σπλεον, κα ταραχθεσαι περ λλλας παρδοσαν τν νκην τος θηναοις· τατας τε γρ τρεψαν κα φ’ ν τ πρτον νικντο ν τ λιμνι. [7.23.4] κα νδεκα μν νας τν Συρακοσων κατδυσαν, κα τος πολλος τν νθρπων πκτειναν, πλν σον κ τριν νεν ος ζγρησαν· τν δ σφετρων τρες νες διεφθρησαν. τ δ ναυγια νελκσαντες τν Συρακοσων κα τροπαον ν τ νησιδίῳ στσαντες τ πρ το Πλημμυρου, νεχρησαν ς τ αυτν στρατπεδον.

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

τό στόμα (τοῦ λιμένος) =η είσοδος του λιμανιού   βιάζομαι τάς ναῦς=απωθώ με τη βία  κόσμος=τάξη  ταραχθεσαι περ λλλας =αφού μπερδεύτηκαν μεταξύ τους τρέπω=τρέπω σε φυγή καταδύω=βυθίζω ζωγρέω-ῶ= συλλαμβάνω ζωντανό διαφθείρω=σκοτώνω, καταστρέφω νελκω=ανελκύω, τραβώ στη στεριά από τη θάλασσα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ


1.      το στματος, οδενὶ, κσμῳ, τατας,ν, τ λιμνι, τριν νεν, τ νησιδίῳ, ἑαυτν : να κλιθούν στον ίδιο αριθμό
2.      βιασμεναι : γ΄ενικό του παρακειμένου της υποτακτικής της ίδιας φωνής
3.      σπλεον : απαρέμφατα και μετοχές όλων των χρόνων στη δοτική του πληθυντικού αριθμού  του αρσενικού γένους
4.      ταραχθεσαι : β΄ενικό των συντελικών χρόνων όλων των εγκλίσεων της ίδιας φωνής
5.      παρδοσαν : ΧΑ
6.      τρεψαν : ΧΑ στη μέση και παθητική φωνή
7.      νικντο : να κλιθεί ο ίδιος χρόνος της ενεργητικής φωνής
8.      κατδυσαν : ΧΑ
9.      πκτειναν : ΕΑ
10.  διεφθρησαν : απαρέμφατο και μετοχή (στην αιτιατική ενικού του θηλυκού γένους) του ίδιου χρόνου της ίδιας φωνής 
11.  νελκσαντες : ΧΑ
12.  στσαντες : β΄ενικό της προστακτικής αορίστου της μέσης φωνής
13.  νεχρησαν: γ΄πληθυντικό του ενεστώτα όλων των εγκλίσεων της ίδιας φωνής
14.  πρτον, τος πολλος : ΑΤΑΒ
15.  α γρ τν Συρακοσων α πρ το στματος νες ναυμαχοσαι βιασμεναι τς τν θηναων νας οδενκσμ σπλεον, κα ταραχθεσαι περ λλλας παρδοσαν τν νκην τος θηναοις· : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση α γρ τν Συρακοσων α πρ το στματος νες ναυμαχοσαι ἐφαίνοντο +κτγ.μτχ
16.  νδεκα μν νας τν Συρακοσων κατδυσαν, κα τος πολλος τν νθρπων πκτειναν, πλν σον κ τριν νεν ος ζγρησαν· : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Θουκυδίδης λέγει (+ειδική πρόταση και +ειδικό απαρέμφατο)
17.  νδεκα μν νας τν Συρακοσων κατδυσαν, κα τος πολλος τν νθρπων πκτειναν : να αναδιατυπωθεί το απόσπασμα, αφού μετατραπεί η πρώτη κύρια πρόταση σε δευτερεύουσα χρονική που θα δηλώνει το προτερόχρονο.
18.  τ δ ναυγια νελκσαντες τν Συρακοσων κα τροπαον ν τ νησιδίῳ στσαντες τ πρ το Πλημμυρου, νεχρησαν ς τ αυτν στρατπεδον.: να αναδιατυπωθεί το απόσπασμα, αφού μετατραπούν οι μετοχές σε δευτερεύουσες προτάσεις.

18. Λυσίου, Κατά Ερατοσθένους, 89-91

κα μν δ πολλ ῥᾷον γομαι εναι πρ ν μες πσχετε ντειπεν, πρ ν οτοι πεποικασιν πολογσασθαι. κατοι λγουσιν ς ρατοσθνει λχιστα τν τρικοντα κακ εργασται, κα δι τοτο ατν ξιοσι σωθναι: τι δ τν λλων λλνων πλεστα ες μς ξημρτηκεν, οκ οονται χρναι ατν πολσθαι; μες δ δεξατε ντινα γνμην χετε περ τν πραγμτων. ε μν γρ τοτου καταψηφιεσθε, δλοι σεσθε ς ργιζμενοι τος πεπραγμνοις: ε δ ποψηφιεσθε, φθσεσθε τν ατν ργων πιθυμητα τοτοις ντες, κα οχ ξετε λγειν τι τ π τν τρικοντα προσταχθντα ποιετε: νυν μν γρ οδες μς ναγκζει παρ τν μετραν γνμην ψηφζεσθαι.


ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

ῥᾷον :  συγκριτικός του ᾴδιος = εύκολος  συνήθως στην απρ.εκφρ. ῥᾴδιόν ἐστι =είναι εύκολο   κατοι (καί + τοι) =και βέβαια, και πραγματικά, και όμως    καταψηφίζομαί τινος = ψηφίζω εναντίον κάποιου, καταδικάζω κάποιον  (συν.: καταγιγνώσκω τινος )    ἀποψηφίζομαί τινος = αθωώνω κάποιον    ἀποψηφίζομαι + τελικό απαρέμφατο + αποφασίζω να μην κάνω κάτι (συν.: ἀπογιγνώσκω τινος)   ἔχω + τελικό απαρέμφατο = μπορώ να…

ΑΣΚΗΣΕΙΣ

1.      πσχετε : Χ.Α.
2.      ντειπεν : β΄ενικό όλων των εγκλίσεων Ενεστώτα και Αορίστου β΄
3.      πεποικασιν : β΄πληθ. ενεστώτα και παρατατικού
4.      λγουσιν : Χ.Α.
5.      ξιοσι : Ε.Α.
6.      πολσθαι : Χ.Α.
7.      χετε : Χ.Α. και μετοχές όλων των χρόνων
8.      καταψηφιεσθε : Χ.Α. και Ε.Α.
9.      φθσεσθε : Χ.Α.
10.  προσταχθντα : β΄ και γ΄ ενικό παρακειμένου μέσης φωνής όλων των εγκλίσεων
11.  Να αναγνωρισθούν οι δευτερεύουσες ονοματικές προτάσεις του κειμένου.

1. Πλάτωνος Γοργίας 456C-457A

Οδ γ μ Δία, ἐὰν τς ες παλαίστρας φοιτήσας, ε χων τ σμα  κα πυκτικς γενόμενος , πειτα τν πατέρα τύπτῃ κα τν μητέρα λλον τιν τν οκείων τν φίλων, ο τούτου νεκα δε τος παιδοτρίβας κα τος ν τος πλοις διδάσκοντας μάχεσθαι μισεῖν τε κα κβάλλειν κ τν πόλεων. κενοι μν γρ παρέδοσαν π τ δικαίως χρῆσθαι τούτοις πρς τος πολεμίους κα τος δικοντας, μυνομένους, μ πάρχοντας· ο δ μεταστρέψαντες χρῶνται τ σχύι κα τ τέχνη, οκ ρθς. Οκουν ο διδάξαντες πονηρο οδ τέχνη οτε ατία οτε πονηρ τούτου νεκα στίν, λλ’ ο μ χρώμενοι, ομαι, ρθς. ατς δ λόγος κα περ ρητορικς.
                                                                                                   
ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

φοιτάω, ῶ = συχνάζω  πυκτικς =ο πυγμάχος  τύπτω=χτυπώ   παιδοτρίβης=ο γυμναστής   πάρχω=(εδώ) κάνω αρχή της αδικίας, επιτίθεμαι πρώτος  ατία:εδώ ως θηλυκό του επιθέτου αίτιος=αίτιος, υπαίτιος, υπεύθυνος
ΑΣΚΗΣΕΙΣ
1.      τς,  σμα, πόλεων,  ἰσχύι:  να κλιθούν
2.      χων : ΧΑ
γενόμενος : β΄ ενικό προστακτικής όλων των χρόνων
κβάλλειν : β΄πληθυντικό όλων των χρόνων της ευκτικής στην ίδια φωνή
παρέδοσαν : ΕΑ
χρῶνται : β΄ ενικό παρατατικού
3.      κενοι μν γρ παρέδοσαν π τ δικαίως χρῆσθαι τούτοις πρς τος πολεμίους κα τος δικοντας :  να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Γοργίας ἔγνω + κατηγορηματική μετοχή
4.      Οκουν ο διδάξαντες πονηρο οδ τέχνη οτε ατία οτε πονηρ τούτου νεκα στίν : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Γοργίας ἔφη+ ειδικό απαρέμφατο
5.      Να βρεθεί και να αναγνωρισθεί  ο υποθετικός λόγος του κειμένου και να μετατραπεί σε αόριστη επανάληψη στο παρελθόν

20. Αισχίνης, Κατά Τιμάρχου, 27-28

[27] ἃ συνιδὼν ὁ νομοθέτης διαρρήδην ἀπέδειξεν οὓς χρὴ δημηγορεῖν καὶ οὓς οὐ δεῖ λέγειν ἐν τῷ δήμῳ. καὶ οὐκ ἀπελαύνει ἀπὸ τοῦ βήματος, εἴ τις μὴ προγόνων ἐστὶν ἐστρατηγηκότων, οὐδέ γε εἰ τέχνην τινὰ ἐργάζεται ἐπικουρῶν τῇ ἀναγκαίᾳ τροφῇ, ἀλλὰ τούτους καὶ μάλιστα ἀσπάζεται, καὶ διὰ τοῦτο πολλάκις ἐπερωτᾷ, τίς ἀγορεύειν βούλεται. [28] τίνας δ᾽ οὐκ ᾤετο δεῖν λέγειν; τοὺς αἰσχρῶς βεβιωκότας· τούτους οὐκ ἐᾷ δημηγορεῖν. καὶ ποῦ τοῦτο δηλοῖ; "δοκιμασία," φησί, "ῥητόρων· ἐάν τις λέγῃ ἐν τῷ δήμῳ τὸν πατέρα τύπτων ἢ τὴν μητέρα, ἢ μὴ τρέφων, ἢ μὴ παρέχων οἴκησιν·" τοῦτον οὐκ ἐᾷ λέγειν. νὴ Δία καλῶς γε, ὡς ἔγωγέ φημι. διὰ τί; ὅτι εἴ τις, οὓς ἐξ ἴσου δεῖ τιμᾶν τοῖς θεοῖς, εἰς τούτους ἐστὶ φαῦλος, τί ποτε, φησίν, ὑπ᾽ αὐτοῦ πείσονται οἱ ἀλλότριοι καὶ ἡ πόλις ὅλη;

ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ

 διαρρήδην=σαφώς, ρητά  ἀποδείκνυμι =(εδώ) ορίζω  ἀπελαύνω =διώχνω, απομακρύνω ἐπικουρῶ=βοηθώ, συμπληρώνω   τροφή=η τροφή, η διατροφή    ἀσπάζομαι=  καλωσορίζω (εδώ), χαιρετίζω      τύπτω=χτυπώ


ΑΣΚΗΣΕΙΣ
1)      συνιδὼν : απαρέμφατο του ίδιου χρόνου
ἀπέδειξεν : β΄ ενικό προστακτικής του ενεστώτα στην ίδια φωνή
ἀπελαύνει : γ πληθυντικό του μέλλοντα της ευκτικής στην ίδια φωνή
ἐργάζεται : γ΄ πληθυντικό του υπερσυντελίκου
ἐπερωτᾷ : β΄ πληθυντικό οριστικής αορίστου β΄ στην ίδια φωνή
βεβιωκότας : ;γ΄ ενικό οριστικής αορίστου
ἐᾷ : β΄ενικό παρατατικού στην ίδια φωνή
λέγῃ : αντίστοιχο τύπο του αορίστου β΄ στην ίδια φωνή
φημι : μετοχή του ίδιου χρόνου στην δοτική ενικού του αρσενικού γένους
πείσονται : β΄ πληθυντικό προστακτικής Παρακειμένου στη μέση φωνή
2)      τοῦ βήματος, τινὰ, τούτους, οὓς, ῥητόρων, μητέρα, Δία : να κλιθούν
3)      αἰσχρῶς, ἴσου : ΑΤΑΒ
4)      ἃ συνιδὼν ὁ νομοθέτης διαρρήδην ἀπέδειξεν οὓς χρὴ δημηγορεῖν καὶ οὓς οὐ δεῖ λέγειν ἐν τῷ δήμῳ: να μετατραπούν οι πλάγιες ερωτηματικές προτάσεις σε ευθείες
5)      καὶ οὐκ ἀπελαύνει ἀπὸ τοῦ βήματος, εἴ τις μὴ προγόνων ἐστὶν ἐστρατηγηκότων : να αναγνωρισθεί το είδος του υποθετικού λόγου και να μετατραπεί σε απλή σκέψη
6)      ἃ συνιδὼν ὁ νομοθέτης διαρρήδην ἀπέδειξεν οὓς χρὴ δημηγορεῖν καὶ οὓς οὐ δεῖ λέγειν ἐν τῷ δήμῳ. : να μεταφερθεί στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση Ὁ ῥήτωρ εἶπεν+ειδικό απαρέμφατο
7)      τί ποτε ὑπ᾽ αὐτοῦ πείσονται οἱ ἀλλότριοι καὶ ἡ πόλις ὅλη ;  : να μετατραπεί η σύνταξη σε ενεργητική


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου